# Aandelen zonder stemrecht: hoe Meta Zuckerberg de controle laat houden

> Californië stemt op 3 november over een eenmalige belasting van 5 procent op het vermogen van miljardairs. Meta creëert aandelen zonder stemrecht zodat Zuckerberg een belasting van meer dan 11 miljard dollar kan betalen zonder de controle te verliezen. Hoe dat werkt, en wat het zegt over aandelen, macht en geld.

Meta geeft zijn aandeelhouders nieuwe **aandelen zonder stemrecht**, zodat Mark Zuckerberg geld kan vrijmaken zonder de controle over het bedrijf te verliezen. De raad van bestuur keurde op 19 oktober 2026 een dividend goed van één nieuw aandeel van klasse C, zonder stemrecht, voor elk bestaand aandeel. De aanleiding is Proposition 40, waarover Californië op 3 november stemt: een eenmalige belasting van 5 procent op het vermogen van miljardairs die op 1 januari 2026 in de staat woonden. Voor Zuckerberg gaat het om meer dan 11 miljard dollar. In ruil belooft Zuckerberg acht jaar in Californië te blijven wonen.

**In het kort**

1. De raad van bestuur van Meta keurde op 19 oktober 2026 een dividend goed van één aandeel van klasse C, zonder stemrecht, voor elk bestaand aandeel van klasse A of B; de nieuwe statuten moeten op 19 januari 2027 ingaan.
2. Zuckerberg mag 20 procent van de eigen nieuwe aandelen meteen verkopen, de rest komt per kwartaal vrij zolang Zuckerberg het bedrijf leidt; in ruil komt er een engagement om acht jaar in Californië te blijven wonen.
3. Proposition 40, waarover Californië op 3 november 2026 stemt, wil een eenmalige belasting van 5 procent op het vermogen van miljardairs; voor Zuckerberg zou dat meer dan 11 miljard dollar zijn.


*Of: waarom een aandeel eigenlijk twee dingen is*

Mark Zuckerberg had een probleem dat de meeste mensen graag zouden hebben. Als de Californiërs op 3 november ja stemmen, moet Zuckerberg meer dan 11 miljard dollar belasting betalen. Dat geld zit in aandelen van Meta. Om het te betalen, moet Zuckerberg aandelen verkopen. En elk verkocht aandeel is een stem minder in het bedrijf dat Zuckerberg sinds de oprichting controleert. Meta vond een oplossing: het maakt aandelen die alleen geld zijn, en geen stem.

## Meta, Zuckerberg en de miljardairstaks: wat er gebeurde

### Een belasting van 5 procent

Californië stemt op 3 november 2026 over Proposition 40. Volgens het Legislative Analyst's Office, de onpartijdige analysedienst van het Californische parlement, komt het hierop neer:

- **Wie betaalt:** miljardairs die op 1 januari 2026 in Californië woonden.
- **Hoeveel:** eenmalig 5 procent van hun nettovermogen. Vastgoed, pensioenen en spaarrekeningen voor het pensioen vallen er in principe buiten.
- **Wanneer:** de belasting is verschuldigd in 2027. Wie wil, mag spreiden over vijf jaar, maar betaalt dan meer.
- **Waarvoor:** 90 procent moet naar gezondheidszorg, de rest naar onderwijs, voedselhulp en de inning zelf.
- **Wat het opbrengt:** volgens het LAO waarschijnlijk tientallen miljarden dollars, gespreid over enkele jaren, met een mogelijk blijvend verlies van minder dan 1 miljard dollar per jaar aan inkomstenbelasting als miljardairs vertrekken.

Voor Zuckerberg, met een geschat vermogen van 220 tot 247 miljard dollar volgens Forbes en Bloomberg, gaat het om 11 tot 12,4 miljard dollar.

De campagne is fel. Voorstanders zoals de vakbond SEIU en senator Bernie Sanders zeggen dat de rijksten zo hun deel betalen. Tegenstanders, onder wie gouverneur Gavin Newsom, waarschuwen dat de rijksten vertrekken en de staat later inkomsten verliest. Het comité tegen de belasting haalde volgens AP meer dan 333 miljoen dollar op, voor 30 procent van Google-medeoprichter Sergey Brin. Het comité voor haalde 32,7 miljoen dollar op. De peilingen spreken elkaar tegen, en twee andere voorstellen op hetzelfde stembiljet, Proposition 41 en 42, kunnen de belasting nog blokkeren als ze meer ja-stemmen halen.

### Het probleem van Zuckerberg

Meta heeft twee soorten aandelen. Gewone beleggers hebben aandelen van klasse A, met één stem per aandeel. Zuckerberg heeft vooral aandelen van klasse B, met tien stemmen per aandeel. Zo bezit Zuckerberg volgens cijfers uit de informatienota van Meta, aangehaald in de pers, ongeveer 13 procent van het bedrijf, maar ongeveer 61 procent van de stemmen.

Wie 11 miljard dollar belasting moet betalen met aandelen, moet aandelen verkopen. Verkoopt Zuckerberg aandelen van klasse B, dan worden die bij verkoop in de regel gewone aandelen met één stem, en zakt de controle. Volgens de documenten die Meta indiende, was Zuckerberg bovendien aan het "evalueren om de hoofdverblijfplaats buiten Californië te verplaatsen". Zonder oplossing zou Zuckerberg volgens die documenten, zo schrijft AP, in feite betalen om CEO te zijn en tegelijk in Californië te wonen.

Meta vond dat ongewenst. Het is volgens het bedrijf "van cruciaal belang" dat Zuckerberg aan het roer blijft, vanuit het hoofdkantoor in Californië.

### Een aandeel in twee knippen

Een aandeel is eigenlijk twee dingen tegelijk: een stukje van het geld, de winst en de waarde van het bedrijf, en een stem in wat het bedrijf doet. Meestal krijg je ze samen. Belgen die ooit met een notaris over een schenking praatten, kennen het idee dat je zo'n recht kunt opsplitsen, zoals vruchtgebruik en blote eigendom.

Meta knipt nu in feite elk aandeel in twee. Volgens het formulier 8-K dat Meta bij de Amerikaanse beurswaakhond indiende:

- **Een nieuw aandeel voor iedereen.** Elke aandeelhouder van klasse A of B krijgt één nieuw aandeel van klasse C, zonder stemrecht. In de praktijk is het een splitsing van twee voor één, waarbij de nieuwe helft geen stem heeft.
- **Goedgekeurd door onafhankelijke bestuurders.** De raad keurde het op 19 oktober 2026 goed, op unaniem advies van een bijzonder comité van onafhankelijke bestuurders. De nieuwe statuten moeten op 19 januari 2027 ingaan.
- **Wat Zuckerberg mag verkopen.** Van de nieuwe aandelen die Zuckerberg krijgt, mag 20 procent meteen verkocht worden. Volgens AP is dat ongeveer 10 procent van het hele economische belang. De andere 80 procent komt per kwartaal vrij, telkens 2,5 procent, zolang Zuckerberg voltijds deel uitmaakt van de directie of voorzitter van de raad is. Na acht jaar is alles vrij.
- **Wat Meta ervoor krijgt.** Zuckerberg engageert zich om acht jaar in Californië te blijven wonen, of in de staat waar Meta zijn hoofdkantoor heeft, behalve bij "wezenlijke onvoorziene omstandigheden".

Het resultaat: Zuckerberg kan de geldhelft verkopen en de stemhelft houden. De belasting raakt het vermogen, niet de macht.

Meta benadrukt dat de nieuwe aandelen ook andere doelen dienen: geld ophalen voor investeringen in AI-infrastructuur, personeel vergoeden en overnames betalen, zonder dat de stemverhoudingen verschuiven. Dat is waar, en het is ook waarom zulke aandelen voor een bedrijf met een machtige oprichter zo aantrekkelijk zijn: je kunt kapitaal ophalen zonder iemand meer zeggenschap te geven.[^1]

### Wat het zegt

Een belasting op vermogen gaat ervan uit dat vermogen ook macht is. Wie veel bezit, kan veel betalen, en wie moet betalen, moet iets afstaan. Meta toont dat je die twee van elkaar kunt losmaken. Zuckerberg betaalt, als de belasting er komt, en verliest er geen stem door.

Voor de voorstanders van de belasting is het een overwinning: "de laatste nagel aan de doodskist" van de stelling dat miljardairs Californië ontvluchten, zei de SEIU. Zuckerberg blijft immers, en betaalt. Voor de tegenstanders is het een bewijs dat de rijksten altijd een uitweg vinden. Allebei hebben ze een punt. Als de belasting er komt, wordt ze betaald, en de macht blijft waar ze was.

### En voor een Belgische kmo?

Het mechanisme is minder exotisch dan het lijkt. Ook in België kan een vennootschap aandelen uitgeven met meer of minder stemrecht. Sinds het Wetboek van vennootschappen en verenigingen van 2019 heeft vooral de BV daar veel vrijheid in: aandelen zonder stemrecht of met meervoudig stemrecht zijn mogelijk, mits de statuten het regelen. Voor familiebedrijven is dat een bekend instrument bij een opvolging: de volgende generatie krijgt een groot deel van de waarde, de ouders houden de stemmen tot de overdracht af is.

> **Kmo-Kristof:** Mijn dochter wil mee in de zaak. Maar ik wil nog niet alles uit handen geven.
>
> **Security-Sofie:** Doe wat Zuckerberg deed.
>
> **Kmo-Kristof:** Een nieuwe aandelenklasse uitvinden?
>
> **Security-Sofie:** Uitvinden hoeft niet. In een BV kun je aandelen met en zonder stemrecht hebben. Vraag het je notaris of je boekhouder.
>
> **Kmo-Kristof:** Dus zij krijgt het grootste deel van de waarde, en ik hou de stemmen.
>
> **Security-Sofie:** Een tijdje. Zo'n regeling werkt het best met een datum waarop het stopt.
>
> **Kmo-Kristof:** Moet ik dan ook beloven dat ik acht jaar in Vlaanderen blijf?
>
> **Security-Sofie:** Nee. Maar je dochter zal willen weten wanneer de stemmen naar haar gaan.
{.dialoog}

### Wat het betekent voor je zaak

- **Wie zeggenschap wil regelen, doet dat in de statuten.** Aandelen met en zonder stemrecht, voorkeurrechten bij verkoop, een overgangsdatum: dat zijn keuzes die je best maakt voor er een conflict of een overlijden is, niet erna. Laat je begeleiden door een notaris of een boekhouder.
- **Wie aandelen koopt, kijkt wat er bij zit.** Aandelen zonder stemrecht geven recht op een deel van de waarde, maar niet op een stem. Dat geldt voor een belegging in een beursbedrijf als Meta, en ook voor een participatie in een kleine vennootschap.
- **Een belasting raakt vaak het geld, niet de macht.** Dat is geen uitspraak voor of tegen een belasting op vermogen. Het is een vaststelling die je meeneemt als je het debat volgt, ook in België.

### De helft die stemt

Zuckerberg hoeft niet te kiezen tussen belasting betalen en Meta controleren. Meta heeft de keuze weggehaald door elk aandeel in twee te knippen: de helft die betaalt, en de helft die stemt.

Of de Californiërs op 3 november ja zeggen, staat nog niet vast. Wat wel al vaststaat: als ze ja zeggen, verkoopt Zuckerberg de eerste helft. De tweede helft blijft waar ze altijd was.

[^1]: Meta, toen nog Facebook, probeerde iets vergelijkbaars al in 2016, met een eigen klasse van aandelen zonder stemrecht. Het plan werd in 2017 ingetrokken na een rechtszaak van aandeelhouders. Ook Google, nu Alphabet, gebruikt sinds 2014 een klasse van aandelen zonder stemrecht, zodat de oprichters de controle konden behouden.