Data onderweg: roaming in de EU, eSIM buiten de EU of toch wifi

Of: waarom de veiligste wifi soms geen wifi is

Mobiele data is onderweg meestal veiliger dan openbare wifi, en binnen de EU kost het je doorgaans niets extra. Wie zijn verbinding onderweg wil beschermen, heeft daarmee een eenvoudig alternatief voor het netwerk van het café. De roamingverordening (EU) 2022/612 zorgt ervoor dat je je Belgische bundel in de andere lidstaten tegen thuistarief gebruikt; ze trad in werking op 1 juli 2022 en vervalt op 30 juni 2032.

Buiten de EU wordt het een rekensom. Roaming kan er duur zijn, en dan is een lokale simkaart of een reis-eSIM vaak goedkoper. Wifi blijft een optie, maar dan met de voorzorgen die bij een vreemd netwerk horen.

Mobiele data of wifi: wat is veiliger, en wat kost het?

Waarom je eigen data meestal veiliger is

Op openbare wifi zit je in hetzelfde lokale netwerk als iedereen in de zaal. Een vals netwerk met de naam van het café, een gast die zijn laptop openzet voor de andere gasten, een beheerder die meekijkt: het speelt zich allemaal af op dat gedeelde stuk netwerk.

Met mobiele data deel je geen lokaal netwerk met je buren aan de bar. De verbinding loopt van je gsm naar de zendmast van je operator, en de standaarden voor 4G en 5G versleutelen dat radioverkeer. Je operator ziet wel, net als een wifibeheerder, met welke servers je praat. HTTPS beschermt de inhoud in beide gevallen.

Dat maakt mobiele data niet onfeilbaar, maar het haalt de meest voorkomende risico’s van openbare wifi weg. Ik kies onderweg daarom eerst mijn eigen data, en pas dan wifi.

Roaming in de EU: thuistarief, met kleine letters

De Europese regeling heet “roam like at home”. Volgens Your Europe, de informatiesite van de EU, geldt ze in de EU en in IJsland, Liechtenstein en Noorwegen, en ook in Moldavië en Oekraïne. Zwitserland en het Verenigd Koninkrijk vallen er niet onder, al breiden sommige operatoren hun bundel vrijwillig uit.

De kleine letters:

• Redelijk gebruik. Je operator mag een grens stellen aan de data die je tegen binnenlandse prijs in het buitenland gebruikt, zeker bij grote of onbeperkte bundels. Je moet die grens vooraf kennen, en je krijgt een bericht als je ze bereikt.
• Lange verblijven. Wie over een periode van vier maanden meer in het buitenland is dan thuis, kan een toeslag krijgen. Voor een zakenreis van een week speelt dat niet.
• Schepen en vliegtuigen. Verbindt je gsm aan boord via een satellietnetwerk, dan gelden de EU-regels niet. Your Europe raadt aan roaming uit te schakelen of de vliegtuigmodus te gebruiken.

Buiten de EU: het plafond van 50 euro

Buiten de EU bepaalt je operator de prijs, en die kan hoog liggen. De verordening beschermt je wel tegen een onaangename factuur. Artikel 14 legt een standaardplafond op voor dataroaming van ongeveer 50 euro per maand, exclusief btw, en dat geldt ook als je buiten de Unie reist. Laat het lokale netwerk geen realtime opvolging toe, dan moet je operator je bij aankomst per sms verwittigen dat het plafond niet gegarandeerd is.

Een kmo-zaakvoerder die drie dagen in Istanbul onderhandelt, krijgt dus normaal geen factuur van duizenden euro’s. Hij kan wel snel aan dat plafond zitten, en dan staat hij midden in een videogesprek zonder data.

Een eSIM voor de reis

Een eSIM is een simkaart in software. Op de meeste recente gsm’s kun je er een toevoegen naast je Belgische simkaart, zodat je een lokaal of internationaal databundeltje gebruikt zonder je eigen nummer kwijt te raken. Dat is handig voor sms-codes en voor itsme, dat volgens zijn voorwaarden een nieuwe registratie vraagt als je met een andere simkaart werkt.

Op het vlak van veiligheid is een reis-eSIM gelijk aan gewone mobiele data: geen gedeeld lokaal netwerk, en een aanbieder die ziet met welke servers je verbinding maakt. Kies er dus een aanbieder voor zoals je een operator kiest, en controleer voor je vertrekt of je gsm eSIM ondersteunt.

Kmo-Kristof: In het hotel is de wifi gratis. Dan gebruik ik toch geen data?

Security-Sofie: In Gent zit je data gewoon in je bundel. Het verschil is wie er mee op het netwerk zit.

Kmo-Kristof: En in New York?

Security-Sofie: Daar is de wifi nog altijd gratis. En het netwerk nog altijd gedeeld.

En als je toch wifi neemt

Soms is de wifi gewoon sneller, of heb je geen bereik. Dan gelden de gewone voorzorgen: vraag de exacte netwerknaam, laat je laptop het netwerk als openbaar behandelen, en zet je VPN aan. Waarom dat helpt en wat het niet oplost, lees je bij hoe veilig openbare wifi is.

Je data delen met je laptop

Mobiele data op je gsm helpt je laptop pas als je ze deelt. Hoe je dat veilig doet en je bundel spaart, staat bij een hotspot met je gsm.

Je Belgische apps onderweg

Met een eSIM naast je Belgische simkaart blijven itsme en je bankapp werken zoals thuis. Wat de regels voor die apps zijn, lees je bij je bankapp en itsme onderweg.