Veilig werken op reis: openbare wifi, hotels en een VPN onderweg
Een VPN onderweg versleutelt het verkeer tussen je laptop of gsm en de server van je VPN-dienst, zodat het netwerk van een hotel, station, coworking of beurs niet ziet welke diensten je gebruikt. Omdat HTTPS in 2026 de inhoud van bijna elke website en app al versleutelt, ligt de meerwaarde vooral bij valse hotspots, netwerken die meekijken en onversleutelde DNS-verzoeken. Deze gids zet de situaties op een rij waarin zelfstandigen en kmo’s onderweg werken: openbare wifi, hotels, reizen buiten de EU, Belgische apps in het buitenland, roaming en je gsm als hotspot.
Of: waarom je kantoor meereist, maar je netwerk niet
Wie met een laptop in de trein, een hotel of een coworking zit, vraagt zich vroeg of laat af wat een VPN voor je zaak doet zodra je het kantoor verlaat. Het eerlijke antwoord is minder spectaculair dan de reclame. De meeste websites en apps versleutelen hun verkeer vandaag zelf, en de Electronic Frontier Foundation noemt een VPN op openbare wifi daarom niet langer voor iedereen noodzakelijk. Een VPN blijft wel nuttig tegen een paar precieze risico’s, en die komen onderweg net iets vaker voor dan thuis.
Een VPN onderweg: wat het netwerk van een ander ziet
Thuis of op kantoor ken je het netwerk. Onderweg werk je op het netwerk van iemand anders: een hotel, een station, een koffiebar, een beursorganisator. Je weet niet wie het beheert, wie er nog op zit, en of het netwerk wel is wat zijn naam belooft.
Denk aan een hotelgang. Elke pagina die je opvraagt, is een brief die door die gang moet. Met HTTPS zit de brief in een dichtgeplakte envelop: niemand in de gang leest je wachtwoord, je mail of je factuur. Op de envelop staat wel nog het adres, de domeinnaam van de dienst, en wie in de gang staat, ziet ook hoe vaak en hoeveel je verstuurt.
Een VPN steekt al die enveloppen in één afgesloten koffer, met als enig adres de server van je VPN-dienst. De gang ziet alleen nog dat er een koffer vertrekt. Aan het einde van de rit maakt de VPN-dienst de koffer open, en die ziet de adressen dan wel. Je hebt het meekijken niet afgeschaft. Je hebt gekozen wie er meekijkt.
Onderweg levert die koffer iets op in drie situaties:
- Een vals netwerk. Iemand zet een hotspot op met de naam van het hotel of het evenement. Wie verbindt, stuurt zijn verkeer door het toestel van die persoon, en die kan proberen je naar een nagemaakte inlogpagina te leiden. Met een VPN loopt je verkeer door de tunnel en heeft die hotspot weinig in handen.
- Een netwerk dat meekijkt. De beheerder van een netwerk ziet zonder VPN welke domeinen je bezoekt, ook als de inhoud versleuteld is. Voor een advocaat, een arts of een boekhouder kan die lijst op zich al gevoelig zijn.
- DNS in klare tekst. Voor elke verbinding vraagt je toestel waar een domeinnaam woont. Zonder versleutelde DNS gebeurt dat open en bloot, op het netwerk van de gastheer.
Wat een VPN niet doet, is net zo belangrijk. Hij houdt geen phishingmail tegen, schermt je laptop niet af van andere toestellen op hetzelfde netwerk, en is zelf niet onfeilbaar. In mei 2024 beschreven onderzoekers van Leviathan Security de techniek TunnelVision (CVE-2024-3661), waarmee iemand op hetzelfde lokale netwerk verkeer buiten de tunnel kan laten lopen terwijl de VPN verbonden lijkt. Android was niet kwetsbaar, omdat het de gebruikte DHCP-optie niet ondersteunt. De EFF besloot daaruit dat een VPN geen beveiligingszakmes is, en dat HTTPS, versleutelde DNS en versleutelde berichtenapps het eerste werk doen.
Kmo-Kristof: In het hotel zet ik mijn VPN aan. Dan ben ik veilig, toch?
Security-Sofie: Veiliger tegen wie op het netwerk meekijkt. Niet tegen de mail met de valse factuur die je straks opent.
Kmo-Kristof: Die komt toch ook door de tunnel?
Security-Sofie: Ja. Een tunnel levert alles netjes af. Ook wat je beter niet had ontvangen.
Elke plek heeft zijn eigen valkuil, en dus zijn eigen aanpak.
Het café, het station en de bibliotheek
Openbare wifi is vandaag veiliger dan zijn reputatie, maar niet zonder risico. Welke risico’s overblijven en welke maatregel het meeste oplevert, lees je bij openbare wifi in 2026.
De receptie voor de tunnel
Hotelwifi begint bijna altijd met een inlogpagina, en net die pagina wordt vaak tegengehouden door een VPN die te ijverig is. Hoe je inlogt zonder lang onbeschermd te zijn, staat bij een VPN op hotelwifi.
Voor je de koffer dichtritst
Een VPN installeer je niet aan de gate. Wat je in België regelt, van de app tot de tweestapsverificatie en de afspraken met je IT, lees je bij je VPN klaarzetten voor vertrek.
Een eigen netwerk in je bagage
Wie vaak reist met een laptop, een gsm en een tablet, kan alles achter één klein toestel zetten dat zelf de VPN draait. Hoe dat werkt en waar je op let, lees je bij een router in je koffer.
Waar andere regels gelden
In enkele landen is een VPN beperkt, of alleen toegelaten met een vergunning. Wat officiële bronnen zeggen over China, de Verenigde Arabische Emiraten en Rusland, en hoe je een zakenreis daarop afstemt, staat bij landen die VPN’s beperken.
Je bank, itsme en de VRT op vakantie
Binnen de EU neemt een Europese verordening je betaalde abonnementen mee op reis, en VRT MAX controleert je woonplaats in plaats van je IP-adres. Wat itsme en je bankapp in het buitenland vragen, lees je bij Belgische apps over de grens.
Wifi of je eigen bundel
Sinds de Europese roamingregels gebruik je je Belgische bundel in de hele EU tegen thuistarief, en dat verandert de rekensom. De roamingverordening (EU) 2022/612 loopt tot 30 juni 2032. Wat onderweg veiliger en goedkoper is, binnen en buiten de EU, staat bij mobiele data of wifi kiezen.
De hotspot in je broekzak
Je gsm kan zelf een wifi-netwerk maken voor je laptop, met jou als enige beheerder. Hoe veilig dat is en hoe je voorkomt dat je databundel op een namiddag verdampt, lees je bij je gsm als hotspot gebruiken.
De coworking en de beurs
Daar deel je het netwerk met onbekenden, en hangt het wachtwoord vaak gewoon aan de muur. Wat dat betekent voor je laptop en je deelinstellingen, lees je bij gedeelde netwerken in coworkings.