Europese cloudopslag: waarom je bestanden in Europa bewaren, en bij wie
Europese cloudopslag wint aan belang bij zelfstandigen en kmo’s die willen weten onder welke wetten hun bestanden vallen. Een datacenter in Europa is daarvoor niet genoeg: ook de nationaliteit van de aanbieder telt, omdat Amerikaanse bedrijven onder de Amerikaanse CLOUD Act vallen, waar hun servers ook staan. Deze gids legt uit wat Europese en Zwitserse opslag verandert, welke aanbieders er zijn en hoe je nagaat waar je gegevens echt staan.
Of: waarom een winkel in Gent nog geen Gentse eigenaar heeft
Wie zakelijke cloudopslag zoekt, ziet steeds vaker de belofte „je gegevens blijven in Europa”. Dat is een goed begin, maar het is maar de helft van het antwoord. De andere helft is van wie de aanbieder is, en onder welke wetten dat bedrijf valt. De Europese Commissie houdt bij naar welke landen buiten de EU persoonsgegevens vrij mogen, in haar lijst van adequaatheidsbesluiten, en ook die lijst helpt bij de keuze.
Europese cloudopslag: het adres en de eigenaar
Een winkel in de Veldstraat in Gent volgt de Belgische regels: openingsuren, prijsaanduiding, consumentenrecht. Maar als die winkel deel is van een keten met een hoofdkantoor in een ander land, krijgt dat hoofdkantoor ook brieven van zijn eigen overheid. En die brieven kunnen over de winkel in Gent gaan.
Bij cloudopslag werkt het net zo. Het datacenter is de winkel: het staat in Frankfurt, Dublin of Amsterdam, en daar gelden de Europese regels. Het bedrijf is het hoofdkantoor. Is dat Amerikaans, dan valt het onder de CLOUD Act, een Amerikaanse wet uit 2018 waarmee de autoriteiten gegevens kunnen opvragen bij Amerikaanse aanbieders, ook als die gegevens buiten de Verenigde Staten staan. Een Europees adres verandert niets aan de eigenaar.
Duw het beeld nog één stap verder. Een Zwitserse aanbieder met datacenters in Zwitserland is een winkel én een hoofdkantoor buiten de Verenigde Staten. Zwitserland is geen lid van de EU, maar de Europese Commissie erkent het Zwitserse niveau van gegevensbescherming als passend: persoonsgegevens mogen er vanuit de EU naartoe zonder extra contracten.
Dat betekent niet dat een Amerikaanse dienst verboden is. Sinds juli 2023 geldt het EU-US Data Privacy Framework: Amerikaanse bedrijven die zich daarbij aansluiten, mogen persoonsgegevens uit de EU ontvangen. Het is een juridische oplossing voor de doorgifte. De vraag wie er in het hoofdkantoor brieven krijgt, lost het niet op.
Wie een aanbieder kiest, stelt daarom drie vragen, in deze volgorde:
- Waar staan de gegevens? In de EU, in Zwitserland of elders. Dat staat in de voorwaarden of in de verwerkersovereenkomst.
- Van welk land is het bedrijf? Een Europees datacenter van een Amerikaans bedrijf blijft onder de CLOUD Act vallen.
- Wie heeft de sleutels? Bij end-to-end-versleuteling kan zelfs de aanbieder je bestanden niet lezen, waar hij ook gevestigd is.
Het derde antwoord vangt de eerste twee deels op: wat een aanbieder niet kan lezen, kan hij ook niet in leesbare vorm afgeven. Dat verklaart waarom versleutelde diensten populair zijn bij bedrijven die met gevoelige gegevens werken, en ook waarom ze iets minder gebruiksvriendelijk zijn.
Wie er op het lijstje staat
De beste Europese cloudopslag hangt af van wat je zoekt: alles in Zwitserland, de sterkste versleuteling, of de laagste prijs per terabyte. In het overzicht van de beste Europese aanbieders staan ze naast elkaar, met hun sterke en zwakke punten.
Wie ze zijn, en waar hun servers staan
Europees is een breed begrip: een Europees bedrijf met servers buiten Europa, of een dochter van een buitenlandse groep. Bij de Europese cloudaanbieders op een rij staat per aanbieder waar het bedrijf zit en waar de gegevens staan.
Wat Zwitserland anders maakt
Zwitserland heeft zijn eigen wet op de gegevensbescherming, en enkele bekende opslagdiensten zijn er gevestigd. Wat dat in de praktijk betekent voor een Belgische zaak, lees je bij opslag in Zwitserland.
Gratis, en toch Europees
Ook in Europa bestaat gratis opslag, met de gebruikelijke grenzen: weinig ruimte en voorwaarden voor particulieren. Welke opties er zijn, staat bij gratis Europese opslag.
Waar staan je bestanden nu?
De meeste aanbieders vermelden de plek van je gegevens in hun voorwaarden, hun verwerkersovereenkomst of de beheerinstellingen. Hoe je dat voor je eigen account nagaat, stap voor stap, lees je in een aparte gids.
Amerikaans, met een Europees datacenter
Microsoft, Google en andere Amerikaanse aanbieders bieden opslag in Europese datacenters aan. Dat lost de doorgifte op, niet de eigenaar. Wat zo’n regeling wel en niet verandert, zetten we uiteen.
De checklist voor je aanbieder
Een aanbieder kiezen die past bij de GDPR komt neer op een paar vragen: verwerkersovereenkomst, plek van de gegevens, subverwerkers, beveiliging en wat er gebeurt als je vertrekt. Ze staan samen in de checklist voor GDPR-proof opslag.
Open source bij een Europese host
Nextcloud is open source software voor eigen cloudopslag. Je hoeft ze niet zelf te beheren: Europese hostingbedrijven bieden ze aan als dienst. Voor wie Nextcloud laat hosten in Europa, staan de voorwaarden en de valkuilen in een aparte gids.
Waar je begint
Weg van de grote Amerikaanse diensten hoeft niet in één keer. Opslag is vaak de eenvoudigste eerste stap, mail en kantoorsoftware volgen later. Hoe je Europese alternatieven voor Google en Microsoft stap voor stap invoert, lees je daar.
Meer over cloudopslag voor je zaak
- Welke opslagdienst bij je zaak past
- Andere diensten dan Google Drive of OneDrive
- Overstappen naar een nieuwe cloud
- De bekende clouddiensten vergeleken
- kDrive, pCloud en Proton Drive van dichtbij
- Versleuteling en toegang in de cloud
- Een back-upstrategie voor je bedrijf
- Eigen opslag tegenover de cloud
- Dagelijks werken met cloudopslag